تحول در زنجیره بلوکی با تدوین استاندارد جدید

فناوری زنجیره بلوکی (Blockchain) به بیت کوین باز می گردد و بکارگیری آن فراتر از ریشه های بخش مالی، تقریبا به تمامی صنعت های دیگر، از مراقبتهای بهداشتی گرفته تا کشاورزی، گسترش یافته است. هزینه های مربوط به زنجیره بلوکی و فناوریهای دفترکل دیجیتالی (DLT) تا سال 2023 به حدود 16 میلیارد دلار خواهد رسید، اما چنین رشد سریعی می تواند خطرات و سردرگمی هایی را ایجاد کند و در نهایت مانع پذیرش آن شود.

کمیته فنی جدید ایزو در زمینه زنجیره بلوکی، اولین استاندارد خود را برای حمایت از این فناوری منتشر کرده و تعداد بیشتری نیز در دست تدوین است.

زنجیره بلوکی، یک دفتر کل اشتراکی* ((Shared ledger است که برای جلوگیری از دست بردن ( به اطلاعات ) و ایجاد سوابق قطعی و تغییرناپذیر طراحی شده است. زنجیره بلوکی برای بسیاری از صنایع و دولتها جذاب است، زیرا معاملات را به روشی شفاف و ایمن ثبت می کند. بنابراین ضمن افزایش اعتماد و کاهش هزینه ها، واسطه ها را نیز محدود می‌کند.

با این وجود، رشد سریع فناوری زنجیره بلوکی منجر به ایجاد طیف وسیعی از اصطلاحات شده که ممکن است برای بسیاری گیج کننده باشد. استاندارد جدید و تازه منتشر شده ایزو 22739 (ISO 22739)، زنجیره بلوکی و فناوریهای دفتر کل توزیع شده (Distributed ledger technology) - واژگان، با تعریف اصطلاحات پایه مربوط به زنجیره بلوکی و فناوریهای دفترکل توزیع شده و ارائه زبان مشترک برای تمامی افراد در سراسر جهان، به حل این مشکل کمک می کند.

امیلی داوسون ((Emily Dawson، مدیر کمیته فنی تدوین استاندارد مذکور میگوید: " موارد بسیار دیگری نیز وجود دارد که ضروری است مورد توجه قرار گیرند؛ مواردی از قبیل حاکمیت و امنیت. برای مثال، نگرانیهای حریم خصوصی اطلاعات شخصی، اغلب به عنوان مانعی برای استفاده از راه حل‌های زنجیره بلوکی تلقی میشود، به همین منظور برای ایجاد شفافیت، گزارش فنی را در این مورد تهیه کرده ایم".

گزارش فنی ایزو 23244 (ISO/TR 23244)، زنجیره بلوکی و فناوریهای دفتر کل توزیع شده- حریم خصوصی و ملاحظات حفاظت از اطلاعات شخصی قابل شناسایی، که به تازگی منتشر شده، ضمن شناسایی و ارزیابی خطرات، راهکارهایی را برای کاهش آنها ارائه می دهد. همچنین اطلاعات مربوط به ظرفیت افزایش امنیت حریم خصوصی زنجیره بلوکی و فناوریهای دفترکل دیجیتالی را پوشش می دهد.

حوزه دیگری که احتمال سردرگمی در آن وجود دارد مفهوم قراردادهای هوشمند است، که شامل برنامه های کامپیوتری ذخیره شده در یک دفترکل توزیع شده ای است که به منظور خودکار کردن معاملات، بر اساس شرایط توافق شده، طراحی شده و از امنیتی که توسط سیستمهای دفترکل دیجیتالی ارائه شده استفاده می کند. این اصطلاح که به دهه 1990 باز می گردد، از مفهوم اصلی خود خارج شده و در عمل بین معنا و کاربرد آن مشابهت وجود ندارد. برای روشن شدن این موضوع و امکان استفاده موثرتر از قراردادهای هوشمند، کمیته فنی مربوطه گزارش فنی 23455 ( (ISO/TR 23455، زنجیره بلوکی و فناوری های دفتر توزیع شده - بررسی اجمالی و تعاملات بین قراردادهای هوشمند در سیستم های زنجیره بلوکی و فناوری دفتر کل توزیع شده، را منتشر کرد. این گزارش فنی بررسی اجمالی از قراردادهای هوشمند و نحوه کارکرد و روشهای تعامل بین آنها را تشریح می کند.

سایر استانداردها و اسنادی که توسط کمیته فنی مذکور منتشر خواهند شد شامل:

- گزارش فنی ایزو 3242 (ISO/TR 3242)، زنجیره بلوکی و فناوری های دفترکل توزیع شده – موارد استفاده

- استاندارد ایزو 23257 (ISO 23257)، زنجیره بلوکی و فناوری های دفترکل توزیع شده- معماری مرجع

- ویژگیهای فنی 23635 (ISO/TS 23635)، زنجیره بلوکی و فناوری های دفترکل توزیع شده- راهنماییهایی برای دولتها

استاندارد ایزو 22739 (ISO 22739)، گزارش فنی 23244 (ISO/TR 23244) و گزارش فنی 23455 (ISO/TR 23455) از طریق اعضاء و یا سایت ایزو قابل تهیه می‌باشند.

* دفتر کل اشتراکی (Shared Ledger) که دفتر کل توزیع شده (Distributed Ledger) و یا فناوری دفتر کل توزیع شده (Distributed ledger technology ) نیز نامیده می‌شود، اجتماعی از داده‌های دیجیتال تکراری، اشتراک‌گذاری شده و همگام سازی شده‌است که از لحاظ جغرافیایی در جاهای مختلف، کشورها یا موسسات گسترده شده‌است

منبع: سایت ایزو

مترجم: فاطمه مزینانی، دفتر روابط عمومی و امور بین الملل